Cổ tự vùng Sagano: Từ Am cỏ Rakushisha đến Chùa Seiryo-ji và Hồ Osawa ở Chùa Daikaku-ji

Từ Am cỏ Rakushisha, am thảo của Mukai Kyorai - đệ tử của thi hào Basho, qua Chùa Seiryo-ji được biết đến với tên gọi "Chùa Saga Thích Ca", đến Hồ Osawa tại Chùa Daikaku-ji vốn bắt nguồn từ ly cung của Thiên hoàng Saga. Đây là tuyến đường tản bộ hướng về phía đông bắc của Sagano để tìm hiểu văn học, tín ngưỡng và lịch sử triều đình.

Lịch sử và sức hút của vùng đất

Sagano từ thời Heian đã được biết đến là thắng cảnh nơi hoàng tộc và quý tộc xây dựng ly cung cũng như biệt thự sơn trang. Vào đầu thời Heian, Thiên hoàng Saga đã cho xây dựng ly cung Saga-in tại vùng đất này, về sau nơi đây trở thành Chùa Daikaku-ji. Tả đại thần Minamoto no Toru, hoàng tử của Thiên hoàng Saga, cũng đã lập nên biệt thự Seikakan; sau khi Toru qua đời, nơi này được đổi thành Chùa Seika-ji, trở thành tiền thân của Chùa Seiryo-ji sau này. Minamoto no Toru được xem là hình mẫu của nhân vật Hikaru Genji trong tác phẩm Truyện Genji, và Chùa Seiryo-ji cũng được cho là ngôi chùa tương ứng với "Saga no Mido" do Hikaru Genji xây dựng.

Trải qua thời gian, vào khoảng thời Genroku, Mukai Kyorai, người đệ tử ưu tú được Matsuo Basho tin tưởng nhất, đã dựng một am thảo giữa lòng Sagano. Basho cũng từng ghé thăm nơi đây, lưu lại vào đầu mùa hè năm Genroku thứ 4 (1691) và viết nên tác phẩm Saga Nikki (Nhật ký Saga). Từ ly cung của Thiên hoàng, các ngôi chùa gắn liền với văn học triều đình, cho đến am cỏ haikai, các tầng lớp lịch sử của Sagano đan xen trong phạm vi có thể đi bộ khám phá.

Điểm tham quan nổi bật chính

• ​Am cỏ Rakushisha​​: Ngôi am lợp mái tranh dựng trên nền am thảo xưa của Mukai Kyorai. Công trình hiện tại được tái thiết vào năm Meiwa thứ 7 (1770), tên gọi bắt nguồn từ câu chuyện những quả hồng trong vườn rụng gần hết chỉ sau một đêm. Nơi đây có chiếc áo tơi và nón lá treo ở lối vào, bia thơ của Kyorai được cho là cổ nhất Kyoto, cùng hộp tiếp nhận thơ haiku.
• ​Chùa Seiryo-ji​​: Ngôi cổ tự thuộc Tịnh Độ tông, có tượng Thích Ca Như Lai đứng là bảo vật quốc gia do nhà sư Chonen của Chùa Todai-ji mang về từ thời Tống. Tượng được gọi là "Thích Ca sống" (sinh thân Thích Ca) do bên trong tượng có lưu giữ ngũ tạng lục phủ làm bằng lụa. Nhà bảo tàng Reihokan lưu giữ bộ tượng A Di Đà Tam Tôn (Bảo vật quốc gia) vốn là bản tôn của Chùa Seika-ji xưa, trong đó tượng A Di Đà Như Lai ở trung tâm do Minamoto no Toru phát nguyện tạo tác. Nơi này chỉ mở cửa cho công chúng vào những thời kỳ nhất định.
• ​Chùa Daikaku-ji​​: Ngôi chùa tổ của phái Daikaku-ji thuộc Chân Ngôn tông, là môn tích tự viện (chùa do hoàng tộc trụ trì) còn được gọi là Saga Gosho (Ngự sở Saga). Hồ Osawa, tương truyền do Thiên hoàng Saga cho đào mô phỏng theo Động Đình Hồ thời Đường, có chu vi khoảng 1 km, là cảnh quan lâm tuyền nhân tạo cổ nhất Nhật Bản và là Danh thắng cấp quốc gia. Điện Shinden với các bức tranh trên cửa trượt của Kano Sanraku, cùng "Hành lang Murasame" ví các cột trụ như hạt mưa và khúc quanh hành lang như ánh chớp, cũng là những điểm tham quan đáng chú ý.

Gợi ý lộ trình & Thời gian tham quan

Thời gian ước tính cho toàn bộ lộ trình khoảng 4 tiếng. Để đến Am cỏ Rakushisha, bạn đi bộ khoảng 15 phút từ ga JR Saga-Arashiyama. Đi bộ về phía bắc khoảng 100 mét phía sau am, trong nghĩa trang của Chùa Kogen-ji có ngôi mộ nhỏ của Kyorai chỉ khắc vỏn vẹn chữ "Kyorai".

Từ Am cỏ Rakushisha đi bộ về phía đông bắc khoảng 500 mét là Chùa Seiryo-ji. Hãy bước qua cổng Nio-mon, nơi được xem như bộ mặt của Sagano, để vào chiêm bái tại chính điện (Shaka-do). Từ Chùa Seiryo-ji đi về phía đông bắc khoảng 700 mét sẽ tới Chùa Daikaku-ji. Khuôn viên chùa chia làm hai khu: khu điện thờ với Điện Shinden, Điện Godai-do, và khu vực Hồ Osawa. Khi về, trạm xe buýt "Daikakuji" của xe buýt thành phố và Kyoto Bus nằm ngay cạnh đó, hoặc bạn có thể đi bộ khoảng 20 phút tới cửa bắc ga JR Saga-Arashiyama.

Nơi đây cũng có các sự kiện theo mùa. Tại Chùa Seiryo-ji, lễ đốt đuốc Otaimatsu trong lễ Nehan-e ngày 15 tháng 3, cùng nghệ thuật Saga Dainenbutsu Kyogen biểu diễn vào mùa xuân và mùa thu tại Kyogen-do trong khuôn viên rất nổi tiếng. Quanh bờ Hồ Osawa có trồng hoa anh đào và phong, vào dịp trung thu thường diễn ra đêm hội ngắm trăng.

Tổng kết trải nghiệm

Cảm nhận tâm hồn haikai qua áo tơi và nón lá ở Am cỏ Rakushisha, chắp tay trước bức tượng "Thích Ca sống" ở Chùa Seiryo-ji, và hoài niệm về ly cung xưa của Thiên hoàng Saga bên bờ Hồ Osawa tại Chùa Daikaku-ji. Hãy tản bộ thong thả để thưởng ngoạn những tầng lịch sử lắng đọng của vùng Sagano.